Na hektar soi wysiewa si\u0119 80-120 kilogram\u00f3w nasion, co daje obsad\u0119 60-80 ro\u015blin na metr kwadratowy. Dok\u0142adna ilo\u015b\u0107 zale\u017cy od masy tysi\u0105ca nasion odmiany oraz zdolno\u015bci kie\u0142kowania materia\u0142u siewnego. Optymalny termin siewu w Polsce przypada na prze\u0142om kwietnia i maja, gdy temperatura gleby osi\u0105ga 10\u00b0C. \u015aredni plon wed\u0142ug bada\u0144 COBORU w 2024 roku wyni\u00f3s\u0142 ponad 4 tony na hektar, jednak w najlepszych rejonach Dolnego \u015al\u0105ska notowano plony od 5,2 do 6,5 t\/ha. Pe\u0142ne koszty uprawy si\u0119gaj\u0105 3000-3500 z\u0142 na hektar, a p\u0142atno\u015b\u0107 do ro\u015blin str\u0105czkowych w 2025 roku wynios\u0142a 879,96 z\u0142 za hektar.<\/p>\n
Na jeden hektar uprawy soi wysiewa si\u0119 zwykle od 80 do 120 kilogram\u00f3w nasion<\/strong>, co przek\u0142ada si\u0119 na obsad\u0119 oko\u0142o 60-80 ro\u015blin na metr kwadratowy. Konkretna norma zale\u017cy od kilku czynnik\u00f3w, takich jak masa tysi\u0105ca nasion (MTN)<\/strong> danej odmiany, ich zdolno\u015b\u0107 kie\u0142kowania<\/strong> oraz w\u0142a\u015bciwo\u015bci gleby<\/strong>.<\/p>\n Przyk\u0142adowo<\/strong>, przy MTN wynosz\u0105cym 160 g i 90-procentowej zdolno\u015bci kie\u0142kowania, aby osi\u0105gn\u0105\u0107 obsad\u0119 70 ro\u015blin na metr kwadratowy, trzeba wysia\u0107 oko\u0142o 124 kg nasion na hektar. Na stanowiskach o dobrej jako\u015bci gleby i korzystnym rozk\u0142adzie opad\u00f3w wystarczy stosowa\u0107 dolny zakres normy. Natomiast na glebach o l\u017cejszej strukturze lub w ch\u0142odniejszych rejonach warto zwi\u0119kszy\u0107 ilo\u015b\u0107 wysiewanego materia\u0142u.<\/p>\n Do niedawna rozporz\u0105dzenie Ministra Rolnictwa ustala\u0142o minimaln\u0105 norm\u0119 wysiewu kwalifikowanego materia\u0142u soi na poziomie 120 kg\/ha.<\/strong> Od 2026 roku ta granica zosta\u0142a obni\u017cona do 100 kg\/ha<\/strong>, co pozwala rolnikom na bardziej elastyczne dopasowanie g\u0119sto\u015bci siewu do warunk\u00f3w uprawy.<\/p>\n Na w\u0142a\u015bciw\u0105 obsad\u0119 ro\u015blin soi przede wszystkim wp\u0142ywaj\u0105 trzy czynniki: masa tysi\u0105ca nasion (MTN)<\/strong> konkretnej odmiany, zdolno\u015b\u0107 kie\u0142kowania materia\u0142u siewnego<\/strong> oraz planowana liczba ro\u015blin przypadaj\u0105ca na metr kwadratowy<\/strong>. MTN soi zwykle waha si\u0119 mi\u0119dzy 150 a 200 gramami<\/strong>, jednak r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy odmianami mog\u0105 si\u0119ga\u0107 nawet kilkudziesi\u0119ciu gram\u00f3w, co bezpo\u015brednio przek\u0142ada si\u0119 na ilo\u015b\u0107 kilogram\u00f3w potrzebnych nasion do wysiewu.<\/p>\n Istotnym czynnikiem jest r\u00f3wnie\u017c termin siewu<\/strong>. Gdy ziarna wysiewa si\u0119 w optymalnym czasie, czyli pod koniec kwietnia lub na pocz\u0105tku maja, gdy temperatura gleby osi\u0105ga 10-12\u00b0C<\/strong>, mo\u017cna liczy\u0107 na wyr\u00f3wnane wschody i zastosowa\u0107 ni\u017csz\u0105 norm\u0119 wysiewu. W przypadku op\u00f3\u017anionego siewu lub upraw na glebach o mniej korzystnej strukturze, zaleca si\u0119 zwi\u0119kszy\u0107 norm\u0119 nasion o 10-15%<\/strong>, by zrekompensowa\u0107 trudniejsze warunki kie\u0142kowania i zapewni\u0107 lepsz\u0105 obsad\u0119. Wp\u0142yw na g\u0119sto\u015b\u0107 ro\u015blin ma te\u017c wczesno\u015b\u0107 odmiany<\/strong> oraz jej zdolno\u015b\u0107 do krzewienia si\u0119<\/strong>, co pozwala unikn\u0105\u0107 zbyt du\u017cej konkurencji mi\u0119dzy ro\u015blinami o wod\u0119 i \u015bwiat\u0142o.<\/p>\n Optymalna liczba soi na metr kwadratowy<\/strong>, gwarantuj\u0105ca jednolite wschody, to 60-80 ro\u015blin. Gdy obsada spada poni\u017cej 60 ro\u015blin na m\u00b2, ro\u015bliny zaczynaj\u0105 si\u0119 nadmiernie rozga\u0142\u0119zia\u0107, co wyd\u0142u\u017ca okres wegetacji i utrudnia p\u00f3\u017aniejszy zbi\u00f3r. Z kolei przekroczenie 90 sztuk na m\u00b2 prowadzi do wi\u0119kszej konkurencji o wod\u0119 oraz sk\u0142adniki od\u017cywcze, co negatywnie wp\u0142ywa na plon i sprzyja wyleganiu.<\/p>\n Aby uzyska\u0107 60 ro\u015blin na m\u00b2<\/strong>, przy masie 1000 nasion wynosz\u0105cej 160 g oraz zdolno\u015bci kie\u0142kowania na poziomie 90%, nale\u017cy wysia\u0107 mniej wi\u0119cej 107 kg nasion na hektar. Dla obsady 80 ro\u015blin\/m\u00b2 natomiast ilo\u015b\u0107 wysiewu wzrasta do oko\u0142o 142 kg na hektar.<\/p>\n R\u00f3wnomierne wschody s\u0105 r\u00f3wnie\u017c uzale\u017cnione od w\u0142a\u015bciwej g\u0142\u0119boko\u015bci siewu.<\/strong> Umieszczenie nasion na g\u0142\u0119boko\u015bci 3-4 cm w wilgotnej glebie pozwala na ich kie\u0142kowanie w ci\u0105gu 5-10 dni i jednoczesny wzrost ro\u015blin. Natomiast zbyt g\u0142\u0119boki siew, powy\u017cej 5 cm, op\u00f3\u017ania pojawienie si\u0119 wschod\u00f3w i zwi\u0119ksza liczb\u0119 nasion, kt\u00f3re nie zd\u0105\u017c\u0105 wykie\u0142kowa\u0107, co skutkuje nier\u00f3wnomiernym obsadzeniem pola.<\/p>\n Wczesno\u015b\u0107 odmiany soi ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na rekomendowan\u0105 norm\u0119 wysiewu.<\/strong> COBORU dzieli odmiany na skal\u0119 od 1 (bardzo wczesna)<\/strong> do 9 (bardzo p\u00f3\u017ana)<\/strong>. Te najbardziej wczesne i wczesne najlepiej sprawdzaj\u0105 si\u0119 na terenie ca\u0142ego kraju, podczas gdy \u015brednio p\u00f3\u017ane s\u0105 polecane jedynie w po\u0142udniowych rejonach Polski.<\/p>\n Zasada agrotechniczna jest prosta:<\/strong> im odmiana dojrzewa p\u00f3\u017aniej, tym rzadszy powinien by\u0107 siew. To dlatego, \u017ce ro\u015bliny o d\u0142u\u017cszym okresie wegetacji maj\u0105 silniejsze rozga\u0142\u0119zienia i wymagaj\u0105 wi\u0119cej miejsca. W praktyce dla odmian wczesnych stosuje si\u0119 g\u00f3rne wide\u0142ki obsady, czyli 70-80 ro\u015blin na metr kwadratowy<\/strong>, natomiast dla tych p\u00f3\u017aniejszych norm\u0119 zmniejsza si\u0119 do 60-70 ro\u015blin<\/strong>.<\/p>\n P\u00f3\u017aniejsze odmiany charakteryzuj\u0105 si\u0119 wi\u0119kszym potencja\u0142em plonowania,<\/strong> lecz w klimacie centralnej i p\u00f3\u0142nocnej Polski mog\u0105 nie zd\u0105\u017cy\u0107 dojrze\u0107 przed pierwszymi jesiennymi przymrozkami. Z tego powodu ich uprawa zalecana jest jedynie tam, gdzie sezon wegetacyjny jest d\u0142u\u017cszy.<\/p>\n Soj\u0119 wysiewa si\u0119 z g\u0119sto\u015bci\u0105 oko\u0142o 60-80 ro\u015blin na metr kwadratowy<\/strong>, umieszczaj\u0105c nasiona na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 3-4 centymetr\u00f3w w rz\u0119dach oddalonych od siebie o 15-25 centymetr\u00f3w. Cz\u0119sto stosuje si\u0119 te\u017c rzadsze rozstawy<\/strong>, si\u0119gaj\u0105ce nawet 50-60 cm, r\u00f3wnocze\u015bnie zwi\u0119kszaj\u0105c zag\u0119szczenie ro\u015blin w rz\u0119dzie, takie rozwi\u0105zanie znacznie u\u0142atwia mechaniczne usuwanie chwast\u00f3w. Optimum kie\u0142kowania gwarantuje siew na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 3-4 cm<\/strong>, ale warunkiem jest odpowiednia wilgotno\u015b\u0107 gleby. W przypadku teren\u00f3w lekkich i bardziej przepuszczalnych korzystniejsze jest jednak umieszczenie nasion g\u0142\u0119biej, czyli na 4-5 cm.<\/p>\n Standardowa dawka wysiewu mie\u015bci si\u0119 zazwyczaj w granicach 80-120 kg na hektar.<\/strong> Dok\u0142adn\u0105 ilo\u015b\u0107 nasion oblicza si\u0119 korzystaj\u0105c z nast\u0119puj\u0105cego wzoru:<\/p>\n Optymalny rozstaw rz\u0119d\u00f3w podczas uprawy soi wynosi od 15 do 25 centymetr\u00f3w.<\/strong> Taki uk\u0142ad umo\u017cliwia korzystanie ze standardowych siewnik\u00f3w zbo\u017cowych, kt\u00f3re s\u0105 powszechnie u\u017cywane w polskich gospodarstwach. Je\u015bli zdecydujemy si\u0119 na w\u0119\u017cszy rozstaw, przyk\u0142adowo mi\u0119dzy 12,5 a 15 cm, plantacja szybciej si\u0119 zasklepi, co pomaga efektywniej zwalcza\u0107 chwasty dzi\u0119ki szybkiemu zacienieniu gleby.<\/p>\n Z kolei rz\u0119d\u00f3w o szeroko\u015bci 45-60 cm u\u017cywa si\u0119 przy mechanicznym pieleniu mi\u0119dzyrz\u0119dowym. Jednak tego rodzaju rozwi\u0105zanie niesie ze sob\u0105 ryzyko mniejszego zacienienia pod\u0142o\u017ca i wymaga zag\u0119szczenia ro\u015blin na pojedynczym rz\u0119dzie do 5-8 cm.<\/p>\n Wielkopolski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego przeprowadzi\u0142 badania<\/strong>, kt\u00f3re wykaza\u0142y, \u017ce przy rozstawie 25 cm plony s\u0105 por\u00f3wnywalne, a cz\u0119sto nawet wy\u017csze ni\u017c przy 50 cm. Co wi\u0119cej, taki rozstaw wi\u0105\u017ce si\u0119 z ni\u017cszym ryzykiem zachwaszczenia.<\/p>\n Dob\u00f3r w\u0142a\u015bciwego rozstawu powinien opiera\u0107 si\u0119 na kilku istotnych aspektach:<\/strong><\/p>\n Soja najlepiej rozwija si\u0119 na glebach o pH w zakresie 6,5-7,0<\/strong>, kt\u00f3re charakteryzuj\u0105 si\u0119 lekk\u0105 lub \u015bredni\u0105 struktur\u0105, dobr\u0105 przepuszczalno\u015bci\u0105 oraz szybkim nagrzewaniem si\u0119 wczesn\u0105 wiosn\u0105. Ro\u015blina ta jest szczeg\u00f3lnie wra\u017cliwa na kwa\u015bne \u015brodowisko<\/strong>, gdy pH spada poni\u017cej 6,0, toksyczne staj\u0105 si\u0119 dla korzeni jony glinu i manganu, co prowadzi do ograniczenia liczby brodawek azotowych i obni\u017cenia plon\u00f3w.<\/p>\n Do najlepszych przedplon\u00f3w zalicza si\u0119:<\/p>\n Cho\u0107 uprawy okopowe korzystnie wp\u0142ywaj\u0105 na popraw\u0119 struktury gleby, mog\u0105 przyczynia\u0107 si\u0119 do wzrostu populacji nicieni. Z tego powodu po ziemniakach wskazane jest wykonanie badania nematologicznego<\/strong>.<\/p>\n Orka przedzimowa na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 oko\u0142o 25 cm zwi\u0119ksza zdolno\u015b\u0107 gleby do zatrzymywania wody<\/strong>, co jest istotne dla p\u00f3\u017aniejszego wzrostu ro\u015blin. Na wiosn\u0119 warto wykona\u0107 doprawienie gleby przy pomocy brony talerzowej oraz kultywatora, co pozwala uzyska\u0107 r\u00f3wn\u0105 powierzchni\u0119 i umo\u017cliwia precyzyjny siew na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 3-4 cm.<\/p>\n Siew soi w Polsce najlepiej rozpocz\u0105\u0107<\/strong>, gdy temperatura gleby na g\u0142\u0119boko\u015bci 5 cm osi\u0105ga minimum 10\u00b0C. Praktycznie oznacza to termin przypadaj\u0105cy na prze\u0142om kwietnia i maja, zwykle mi\u0119dzy 20 kwietnia a 10 maja. W cieplejszych rejonach, takich jak Dolny \u015al\u0105sk<\/strong>, Opolszczyzna czy Ma\u0142opolska<\/strong>, sowicie nagrzana gleba pozwala na wcze\u015bniejszy siew, cz\u0119sto ju\u017c w po\u0142owie kwietnia.<\/p>\n W centralnej i wschodniej cz\u0119\u015bci kraju warto unika\u0107 przesuwania terminu po 10 maja, gdy\u017c op\u00f3\u017anienie powoduje:<\/p>\n Temperatura 10\u00b0C stanowi fizjologiczne minimum<\/strong>, przy kt\u00f3rym nasiona zaczynaj\u0105 kie\u0142kowa\u0107. Gdy jest ch\u0142odniej, nasiona ch\u0142on\u0105 wod\u0119, ale nie kie\u0142kuj\u0105, co zwi\u0119ksza ryzyko ich gnicia i obni\u017cenia liczby pojawiaj\u0105cych si\u0119 wegetacyjnych ro\u015blin.<\/p>\n Do precyzyjnego okre\u015blenia dogodnego momentu na siew mo\u017cna wykorzysta\u0107 wska\u017aniki fenologiczne<\/strong>. Na przyk\u0142ad:<\/p>\n Op\u00f3\u017anienie siewu soi po 10 maja powoduje skr\u00f3cenie aktywnego okresu wegetacji<\/strong>, poniewa\u017c soja jest ro\u015blin\u0105 dnia kr\u00f3tkiego. Kwiatowanie rozpoczyna si\u0119 wraz z malej\u0105c\u0105 d\u0142ugo\u015bci\u0105 dnia w czerwcu i lipcu. Ro\u015bliny zasiane po 20 maja zwykle osi\u0105gaj\u0105 mniejszy wzrost, maj\u0105 mniej str\u0105k\u00f3w i ni\u017csze plony. W p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci Polski soja wysiana tak p\u00f3\u017ano mo\u017ce nie zd\u0105\u017cy\u0107 osi\u0105gn\u0105\u0107 pe\u0142nej dojrza\u0142o\u015bci biologicznej przed nadej\u015bciem pierwszych jesiennych przymrozk\u00f3w.<\/p>\n Ka\u017cdy tydzie\u0144 sp\u00f3\u017anienia wzgl\u0119dem optymalnego terminu skraca czas od wschod\u00f3w do kwitnienia<\/strong>, jednocze\u015bnie ograniczaj\u0105c liczb\u0119 pi\u0119ter owocowania oraz zmniejszaj\u0105c ilo\u015b\u0107 str\u0105k\u00f3w na ro\u015blinie. Siew w ciep\u0142\u0105 i wilgotn\u0105 gleb\u0119 sprzyja szybkim wschodom, kt\u00f3re trwaj\u0105 od 5 do 10 dni. Natomiast wysiew po d\u0142ugim okresie suszy zwi\u0119ksza prawdopodobie\u0144stwo nier\u00f3wnomiernych wschod\u00f3w i wyra\u017anie obni\u017ca obsad\u0119 plantacji. Dlatego Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie podkre\u015bla<\/strong>, \u017ce terminowo\u015b\u0107 siewu jest jednym z kluczowych czynnik\u00f3w agrotechnicznych wp\u0142ywaj\u0105cych na wielko\u015b\u0107 plonu soi.<\/p>\n \u015aredni plon soi w badaniach PDO prowadzonych przez COBORU w 2024 roku przekroczy\u0142 4 tony ziarna z hektara<\/strong>, co stanowi rekordowy rezultat w historii tych eksperyment\u00f3w. W standardowych warunkach polskich gospodarstw uzyskiwane plony zazwyczaj mieszcz\u0105 si\u0119 w granicach 2,5-3,5 t\/ha. Na starannie wyselekcjonowanych stanowiskach, gdzie stosuje si\u0119 pe\u0142ny zakres agrotechniki, plony cz\u0119sto dochodz\u0105 do 4-5 t\/ha. Jednak w najlepszych lokalizacjach do\u015bwiadcze\u0144 COBORU, szczeg\u00f3lnie na Dolnym \u015al\u0105sku w rejonie Kro\u015bciny Ma\u0142ej, dla najwarto\u015bciowszych odmian uzyskano a\u017c od 5,2 do 6,5 t\/ha.<\/p>\n Na rezultaty zbior\u00f3w wp\u0142ywa wiele czynnik\u00f3w<\/strong>, z kt\u00f3rych kluczowe to:<\/p>\n W do\u015bwiadczeniach PDO COBORU z 2025 roku<\/strong> najwy\u017csze plony osi\u0105gn\u0119\u0142y odmiany z grupy wczesnej oraz \u015brednio wczesnej<\/strong>. W serii I, obejmuj\u0105cej odmiany wczesne, najlepiej poradzi\u0142a sobie Vineta PZO<\/strong>, notuj\u0105c 109% wzorca<\/strong>. Natomiast w serii II, gdzie znajduj\u0105 si\u0119 odmiany \u015brednio wczesne i p\u00f3\u017ane, najwy\u017csze wyniki uzyskali Arnold z 110%<\/strong> oraz Astramelix z wynikiem 106%<\/strong>.<\/p>\n Odmiana uznawana jest za stabiln\u0105<\/strong>, je\u015bli przez minimum dwa kolejne sezony utrzymuje plony powy\u017cej 100% wzorca COBORU<\/strong>, niezale\u017cnie od zmieniaj\u0105cych si\u0119 warunk\u00f3w pogodowych. Co roku COBORU aktualizuje Listy Odmian Zalecanych (LOZ)<\/strong>, kt\u00f3re wskazuj\u0105 najlepsze odmiany dla poszczeg\u00f3lnych wojew\u00f3dztw, umo\u017cliwiaj\u0105c dob\u00f3r materia\u0142u siewnego odpowiedniego do lokalnego klimatu oraz d\u0142ugo\u015bci okresu wegetacyjnego. Decyduj\u0105c si\u0119 na konkretn\u0105 odmian\u0119, warto przeanalizowa\u0107 wyniki PDO z przynajmniej dw\u00f3ch ostatnich lat<\/strong>, poniewa\u017c dane z jednego sezonu mog\u0105 by\u0107 znacznie zniekszta\u0142cone przez wyj\u0105tkowe warunki atmosferyczne panuj\u0105ce w danym roku.<\/p>\n Nawo\u017cenie przedsiewne soi skupia si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na dostarczeniu fosforu oraz potasu<\/strong>, poniewa\u017c azot, przy odpowiednim zaszczepieniu nasion bakteriami brodawkowymi, jest wi\u0105zany biologicznie. Na glebach o umiarkowanej \u017cyzno\u015bci zaleca si\u0119 stosowanie 40-50 kg P\u2082O\u2085 oraz 60-80 kg K\u2082O na hektar<\/strong>, natomiast na mniej zasobnych terenach dawki te warto zwi\u0119kszy\u0107 do oko\u0142o 70 kg fosforu i 120 kg potasu na jednostk\u0119 powierzchni.<\/p>\n Wed\u0142ug danych IUNG-PIB w Pu\u0142awach<\/strong>, do wyprodukowania 1 dt ziarna z resztkami ro\u015blinnymi soja potrzebuje:<\/p>\n Przy planowanym plonie rz\u0119du 4 t\/ha (czyli 40 dt) ro\u015blina zu\u017cywa oko\u0142o 272 kg azotu.<\/strong>Z tej ilo\u015bci a\u017c 80% (oko\u0142o 218 kg N) jest pozyskiwane dzi\u0119ki symbiozie z bakteriami brodawkowymi<\/strong>, natomiast pozosta\u0142e 20% musi pochodzi\u0107 z gleby b\u0105d\u017a z niewielkiej dawki azotu startowego.<\/p>\n Nie nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c zapomina\u0107 o magnezie i siarce.<\/strong> Ich niedostateczna ilo\u015b\u0107, szczeg\u00f3lnie na glebach lekkich, cz\u0119sto ogranicza skuteczno\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142pracy ro\u015blin z bakteriami azotowymi. Oba te pierwiastki odgrywaj\u0105 kluczow\u0105 rol\u0119 w prawid\u0142owym wzro\u015bcie soi oraz efektywnym wi\u0105zaniu azotu atmosferycznego.<\/strong><\/p>\n Soj\u0119 szczepi si\u0119 preparatem zawieraj\u0105cym \u017cywe kultury bakterii Bradyrhizobium japonicum<\/strong> tu\u017c przed siewem. Mo\u017cna to zrobi\u0107 na dwa sposoby:<\/p>\n Te bakterie nie wyst\u0119puj\u0105 naturalnie w polskich glebach, a ich liczebno\u015b\u0107 jest zwykle zbyt niska, by w pierwszym roku uprawy soi na nowym polu zapewni\u0107 odpowiedni\u0105 nodulacj\u0119 korzeni. Dlatego w\u0142a\u015bciwe zaszczepienie jest tak wa\u017cne<\/strong> i gwarantuje powstawanie brodawek ju\u017c na etapie siewki.<\/p>\n Najintensywniejsze wi\u0105zanie azotu atmosferycznego odbywa si\u0119 od momentu kwitnienia a\u017c do nape\u0142niania str\u0105k\u00f3w.<\/strong> Dzi\u0119ki temu ro\u015blina mo\u017ce przyswoi\u0107 nawet 200-250 kg azotu na hektar<\/strong> w trakcie ca\u0142ego sezonu, co znacz\u0105co wspiera rozw\u00f3j i plonowanie. Na polach, gdzie soja nie by\u0142a uprawiana przez ostatnie 4-5 lat, szczepienie podnosi plon nawet o 10-30%<\/strong> w por\u00f3wnaniu do upraw bez zaszczepienia. Takie wyniki potwierdzaj\u0105 badania realizowane przez r\u00f3\u017cne instytuty naukowe.<\/p>\n Stosowanie niewielkiej startowej dawki azotu mineralnego (20-30 kg N\/ha<\/strong>) ma sens jedynie wtedy, gdy:<\/p>\n Z kolei wy\u017csze dawki azotu mog\u0105 hamowa\u0107 tworzenie nodulacji i obni\u017ca\u0107 skuteczno\u015b\u0107 biologicznego wi\u0105zania azotu przez bakterie.<\/p>\n Koszty uprawy soi na jednym hektarze wynosz\u0105 mniej wi\u0119cej od 3000 do 3500 z\u0142.<\/strong> W tej kwocie zawarte s\u0105 wydatki na materia\u0142 siewny, przygotowanie pola, siew, ochron\u0119 przed chwastami oraz ewentualne dokarmianie ro\u015blin. Przy \u015brednich plonach si\u0119gaj\u0105cych 3-3,5 tony z hektara i cenie skupu w przedziale 1500-1800 z\u0142 za ton\u0119<\/strong>, przych\u00f3d z sprzeda\u017cy wynosi od 4500 do nawet 6300 z\u0142 na hektar.<\/p>\n Do tego dochodzi dop\u0142ata do ro\u015blin str\u0105czkowych, kt\u00f3ra w 2025 roku si\u0119ga 880 z\u0142 za hektar<\/strong>, a na 2026 rok przewiduje si\u0119 wzrost do oko\u0142o 896 z\u0142<\/strong> (czyli 209,95 EUR<\/strong> wed\u0142ug przewidywanego kursu). Warto podkre\u015bli\u0107<\/strong>, \u017ce soja nie wymaga nawo\u017cenia azotowego, je\u015bli zostanie odpowiednio zaszczepiona, co pozwala zaoszcz\u0119dzi\u0107 w por\u00f3wnaniu z upraw\u0105 zb\u00f3\u017c czy rzepaku. Dodatkowo, uwzgl\u0119dniaj\u0105c jednolit\u0105 p\u0142atno\u015b\u0107 obszarow\u0105 oraz powy\u017csze wsparcie do ro\u015blin str\u0105czkowych, ca\u0142kowita pomoc finansowa na hektar przekracza 1500 z\u0142.<\/strong>Dzi\u0119ki temu ekonomika uprawy staje si\u0119 bardziej op\u0142acalna<\/strong>, zw\u0142aszcza w okresach, gdy ceny skupu nie s\u0105 zbyt wysokie.<\/p>\n Koszt siewu soi na hektar przede wszystkim zale\u017cy od ceny materia\u0142u siewnego.<\/strong> Przy normie wysiewu wynosz\u0105cej 100-120 kg\/ha<\/strong> oraz cenie kwalifikowanego ziarna si\u0119gaj\u0105cej 12-16 z\u0142 za kilogram<\/strong>, wydatki na nasiona mieszcz\u0105 si\u0119 w przedziale od 1200 do 1920 z\u0142\/ha<\/strong>.<\/p>\n Do tego dochodzi koszt szczepionki bakteryjnej, kt\u00f3ry wynosi oko\u0142o 30-80 z\u0142 na hektar<\/strong>, a tak\u017ce op\u0142aty zwi\u0105zane z wynajmem siewnika lub amortyzacj\u0105 w\u0142asnej maszyny, oscyluj\u0105ce mi\u0119dzy 100 a 200 z\u0142<\/strong>. Przygotowanie pola to dodatkowy wydatek na poziomie 200-400 z\u0142\/ha<\/strong>. \u0141\u0105cznie etap siewu mo\u017ce kosztowa\u0107 od 1530 do 2600 z\u0142 za hektar,<\/strong> a wysoko\u015b\u0107 tych koszt\u00f3w zale\u017cy od takich czynnik\u00f3w jak jako\u015b\u0107 u\u017cytego materia\u0142u<\/strong>, ceny us\u0142ug maszynowych oraz koszt zastosowanego preparatu bakteryjnego.<\/p>\n Wybieraj\u0105c ta\u0144szy, niezaprawiony materia\u0142 siewny, mo\u017cna zaoszcz\u0119dzi\u0107 nawet 300-500 z\u0142 na hektarze.<\/strong> Jednocze\u015bnie jednak wi\u0105\u017ce si\u0119 to z obni\u017con\u0105 zdolno\u015bci\u0105 kie\u0142kowania oraz utrat\u0105 prawa do dop\u0142aty za kwalifikowany materia\u0142.<\/strong> Warto te\u017c podkre\u015bli\u0107, \u017ce od 2026 roku ARiMR dopu\u015bci do rozlicze\u0144 materia\u0142 siewny wysiewany w dawce co najmniej 100 kg\/ha<\/strong>, zamiast dotychczasowych 120 kg\/ha. Taka zmiana nieco zmniejszy minimalny koszt kwalifikowanych nasion.<\/p>\n Pr\u00f3g op\u0142acalno\u015bci uprawy soi<\/strong> wyznacza si\u0119, dziel\u0105c ca\u0142kowite koszty produkcji przez cen\u0119 skupu ziarna. Przy wydatkach si\u0119gaj\u0105cych 3500 z\u0142 na hektar<\/strong> i stawce 1700 z\u0142 za ton\u0119<\/strong>, minimalny plon potrzebny do pokrycia koszt\u00f3w wynosi oko\u0142o 2,06 tony na hektar<\/strong>. Oznacza to<\/strong>, \u017ce ka\u017cda nadwy\u017cka ponad ten poziom przynosi ju\u017c zysk.<\/p>\n Je\u015bli pomin\u0105\u0107 dop\u0142aty<\/strong>, przy plonie oko\u0142o 3 ton na hektar<\/strong> i cenie 1700 z\u0142 za ton\u0119<\/strong> mo\u017cna oczekiwa\u0107 dochodu w wysoko\u015bci oko\u0142o 1600 z\u0142 na hektar<\/strong>. Jednak po uwzgl\u0119dnieniu wsparcia finansowego dla ro\u015blin str\u0105czkowych, kt\u00f3re w 2025 roku wyniesie 880 z\u0142<\/strong>, oraz jednolitej p\u0142atno\u015bci obszarowej, \u0142\u0105czny przych\u00f3d mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 nawet od 2500 do 3000 z\u0142 na hektar<\/strong>.<\/p>\n Op\u0142acalno\u015b\u0107 uprawy dodatkowo wzrasta<\/strong>, gdy ziarno sprzedaje si\u0119 do krajowych zak\u0142ad\u00f3w przetw\u00f3rczych. W takich miejscach za towar pochodz\u0105cy z Polski mo\u017cna otrzyma\u0107 premi\u0119 si\u0119gaj\u0105c\u0105 100-200 z\u0142 za ton\u0119 powy\u017cej ceny rynkowej.<\/strong><\/p>\n Dodatkowo soja wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 niskimi kosztami nawo\u017cenia azotowego,<\/strong> kt\u00f3re wynikaj\u0105 z jej zdolno\u015bci do symbiotycznego wi\u0105zania azotu z atmosfery. Dzi\u0119ki temu jest ta\u0144sza w uprawie ni\u017c cho\u0107by rzepak czy buraki cukrowe. Mimo \u017ce materia\u0142 siewny jest dro\u017cszy, soja nadal pozostaje op\u0142acaln\u0105 ro\u015blin\u0105 do uprawy.<\/strong><\/p>\n Dop\u0142ata bezpo\u015brednia do hektara soi<\/strong> sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch element\u00f3w: jednolitej p\u0142atno\u015bci obszarowej (JPO)<\/strong> oraz dodatowego wsparcia dla ro\u015blin wysokobia\u0142kowych, czyli str\u0105czkowych przeznaczonych na nasiona<\/strong>.<\/p>\n W 2025 roku rynek otrzyma\u0142 dofinansowanie w wysoko\u015bci 879,96 z\u0142 za ka\u017cdy hektar<\/strong> takich upraw, obejmuj\u0105cych nie tylko soj\u0119, ale tak\u017ce:<\/p>\n Na 2026 rok przewiduje si\u0119, \u017ce stawka za hektar ro\u015blin str\u0105czkowych wyniesie oko\u0142o 896 z\u0142<\/strong>, co odpowiada kwocie 209,95 euro<\/strong> pomno\u017conej przez szacunkowy kurs walutowy. Dok\u0142adna suma zostanie jednak podana przez ARiMR<\/strong> dopiero jesieni\u0105, gdy ustalone zostan\u0105 kurs euro oraz liczba kwalifikuj\u0105cych si\u0119 hektar\u00f3w. P\u0142atno\u015b\u0107 nie podlega degresji<\/strong>, co oznacza, \u017ce rolnicy otrzymaj\u0105 pe\u0142n\u0105 kwot\u0119 niezale\u017cnie od wielko\u015bci area\u0142u, jaki uprawiaj\u0105.<\/p>\n Aby otrzyma\u0107 dop\u0142at\u0119, konieczne jest:<\/p>\n Brak zbioru ca\u0142kowicie wyklucza prawo do wsparcia finansowego.<\/strong><\/p>\n Zmniejszenie minimalnej normy wysiewu soi z 120 kg\/ha do 100 kg\/ha<\/strong>, kt\u00f3re ARiMR zatwierdzi od kampanii 2026, daje rolnikom wi\u0119ksz\u0105 swobod\u0119 w dostosowaniu obsady do warunk\u00f3w glebowych. Co wa\u017cne, taka zmiana nie wi\u0105\u017ce si\u0119 z ryzykiem utraty p\u0142atno\u015bci za kwalifikowany materia\u0142 siewny.<\/p>\n Do tej pory gospodarze uprawiaj\u0105cy odmiany o wysokim MTN (powy\u017cej 170 g) byli zmuszeni podnosi\u0107 norm\u0119 wysiewu, by spe\u0142ni\u0107 wym\u00f3g 120 kg\/ha. Skutkowa\u0142o to niepotrzebnym wzrostem koszt\u00f3w na zakup nasion oraz prowadzi\u0142o do zbyt g\u0119stego obsadzenia p\u00f3l. Nowa<\/strong>, obni\u017cona granica 100 kg\/ha lepiej odpowiada potrzebom agrotechnicznym odmian wczesnych z ni\u017cszym MTN, pozwalaj\u0105c na stosowanie rzadszej obsady zgodnie z rekomendacjami hodowc\u00f3w. Dzi\u0119ki temu uprawa mo\u017ce by\u0107 bardziej efektywna i ekonomiczna.<\/p>\n Polskie izby rolnicze wywiera\u0142y presj\u0119 na wprowadzenie takiej zmiany<\/strong>, wskazuj\u0105c, \u017ce wcze\u015bniejszy wym\u00f3g 120 kg nie by\u0142 zgodny z optymalnymi praktykami agrotechnicznymi dla certyfikowanego materia\u0142u siewnego niekt\u00f3rych odmian. Trzeba podkre\u015bli\u0107<\/strong>, \u017ce nowe regulacje nie wp\u0142ywaj\u0105 na wysoko\u015b\u0107 dop\u0142aty do kwalifikowanych nasion. Zmienia si\u0119 jedynie minimalny pr\u00f3g wysiewu, kt\u00f3ry decyduje o prawie do jej otrzymania.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Na hektar soi wysiewa si\u0119 80-120 kilogram\u00f3w nasion, co daje obsad\u0119 60-80 ro\u015blin na metr kwadratowy. Dok\u0142adna ilo\u015b\u0107 zale\u017cy od masy tysi\u0105ca nasion odmiany oraz zdolno\u015bci kie\u0142kowania materia\u0142u siewnego. Optymalny termin siewu w Polsce przypada na prze\u0142om kwietnia i maja, gdy temperatura gleby osi\u0105ga 10\u00b0C. \u015aredni plon wed\u0142ug bada\u0144 COBORU w 2024 roku wyni\u00f3s\u0142 ponad […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":10537,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_yoast_wpseo_metadesc":"Ile Soi Na Hektar?","footnotes":""},"categories":[466],"tags":[],"class_list":["post-7110","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uprawa"],"blocksy_meta":[],"yoast_head":"\nOd czego zale\u017cy optymalna obsada nasion soi?<\/h3>\n
Ile ro\u015blin na metr kwadratowy gwarantuje r\u00f3wnomierne wschody?<\/h3>\n
Czy wczesno\u015b\u0107 odmian wp\u0142ywa na norm\u0119 wysiewu soi?<\/h3>\n
\n
\n Ilo\u015b\u0107 nasion soi na hektar<\/td>\n 80-120 kg (zale\u017cnie od MTN, zdolno\u015bci kie\u0142kowania i gleby); od 2026 minimalna norma 100 kg\/ha<\/td>\n<\/tr>\n \n G\u0119sto\u015b\u0107 i g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 siewu soi<\/td>\n 60-80 ro\u015blin\/m\u00b2; g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 3-4 cm (na lekkich glebach 4-5 cm); rozstaw rz\u0119d\u00f3w 15-25 cm lub 50-60 cm z zag\u0119szczeniem w rz\u0119dzie<\/td>\n<\/tr>\n \n \u015aredni plon soi z hektara<\/td>\n 2,5-3,5 t\/ha standardowo; do 4-5 t\/ha przy pe\u0142nej agrotechnice; rekordy COBORU 5,2-6,5 t\/ha<\/td>\n<\/tr>\n \n Czynniki wp\u0142ywaj\u0105ce na plon<\/td>\n Odmiana, termin wysiewu, g\u0119sto\u015b\u0107 siewu, inokulacja Bradyrhizobium japonicum, nawo\u017cenie fosforowo-potasowe, ochrona przed chwastami<\/td>\n<\/tr>\n \n Koszty uprawy soi na hektar<\/td>\n 3000-3500 z\u0142 (materia\u0142 siewny, przygotowanie pola, siew, ochrona, dokarmianie)<\/td>\n<\/tr>\n \n Przych\u00f3d ze sprzeda\u017cy soi<\/td>\n 4500-6300 z\u0142 przy plonie 3-3,5 t\/ha i cenie 1500-1800 z\u0142\/t<\/td>\n<\/tr>\n \n Dop\u0142aty do uprawy soi (2025-2026)<\/td>\n 880 z\u0142\/ha w 2025, oko\u0142o 896 z\u0142\/ha (209,95 EUR) w 2026; bez degresji; wymagane zg\u0142oszenie i zebranie plonu<\/td>\n<\/tr>\n \n Zalety soi<\/td>\n Brak potrzeby nawo\u017cenia azotowego przy zaszczepieniu; wy\u017csza op\u0142acalno\u015b\u0107 dzi\u0119ki dop\u0142atom i jednolitej p\u0142atno\u015bci obszarowej<\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n Jak g\u0119sto i g\u0142\u0119boko sia\u0107 soj\u0119?<\/h2>\n
\n
Jaki rozstaw rz\u0119d\u00f3w zastosowa\u0107 przy siewie?<\/h3>\n
\n
Jak dobrze przygotowa\u0107 stanowisko i rol\u0119 pod upraw\u0119 soi?<\/h3>\n
\n
Kiedy rozpocz\u0105\u0107 siew soi w Polsce?<\/h3>\n
\n
\n
Dlaczego nie nale\u017cy op\u00f3\u017ania\u0107 terminu siewu?<\/h3>\n
Jaki \u015bredni plon soi mo\u017cna uzyska\u0107 z jednego hektara?<\/h2>\n
\n
Kt\u00f3re odmiany plonuj\u0105 najlepiej na podstawie bada\u0144 COBORU?<\/h3>\n
Jakie nawo\u017cenie przedsiewne pomaga osi\u0105gn\u0105\u0107 wysoki plon?<\/h3>\n
\n
Czym szczepi\u0107 soj\u0119 dla lepszego plonowania?<\/h3>\n
\n
\n
Jakie s\u0105 koszty produkcji i op\u0142acalno\u015b\u0107 uprawy soi na hektar?<\/h2>\n
Ile kosztuje siew soi na hektar?<\/h3>\n
Przy jakim plonie zaczyna si\u0119 op\u0142acalno\u015b\u0107 uprawy w Polsce?<\/h3>\n
Ile wynosi dop\u0142ata bezpo\u015brednia do hektara soi?<\/h2>\n
\n
\n
Jak zasady przyznawania dop\u0142at wp\u0142ywaj\u0105 na zmian\u0119 normy wysiewu?<\/h3>\n